أيوب صبري باشا (پاشا) (مترجم: عبد الرسول منشى)

344

مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش )

چنان كه در فوق مذكور گرديد صنم ود كه به الوهيت قبيلهء بنو قضاعه انتخاب شده بود ، در منتهاى بزرگى و جسامت بوده و در صورت ذكور ساخته شده بود و بر پشت او دو قطعه ملبوس پوشانيده شده و به گردن او يك شمشير و يك كمان تير آويخته شده بود . قضاعه كه منتهاى نسب جماعات قبايل قضاعه است جدّ يك قبيلهء بزرگ بوده و نسب او در درجهء سادسه به حمير بن سبا منتهى مىگردد . تغلب بن حلوان بن عمران بن الحاف بن قضاعه كه پدر وبره بود به اسامى : خافى ، عمرو ، سليم ، وبره ، جرم ، ملوان ، اشجع ، سعد ، قدامه نه نفر پسر داشته اكثر احفاد اينان نسب ملوك و آباء قبايل شده‌اند . پسر چهارم او وبره در شهر دومة الجندل ركز خيام اقامت نموده و در ارتحال اين پسرش كلب سالف الذّكر الوهيّت ود را اعتراف و مدّت عمر خود را عبادت و پرستش او نموده و پيغمبرانى كه تابع او بودند بر اثر او اقتفا نموده‌اند . يكى از اشخاصى كه ترك دين خداى را نموده از قبيلهء طى انعم نامى است كه صنم يغوث نام را معبود خود قرار داده و سبب آن شد كه مردم تا حلول سال فتح كعبة اللّه او را پرستش و عبادت نمودند . اين صنم را از قبايل طى بن ادد بن مالك بن مذحج بن آدكه اهالى جرش بودند خداى خويش مىخواندند . جرش در يمن اسم مملكتى بوده بنى مذحج كه يغوث را معبود خود مىخواندند در محل مذكور اقامت كرده و او را عبادت مىنمودند . سكنه حولان نيز بنام « غم آنس » بتى را ستايش مىكردند . حولان به روايتى اسم مملكتى است كه سلالهء حولان بن عمرو بن الحاف بن قضاعه و به روايتى حولان بن عمرو بن برة بن ادد بن زيد بن مهسع بن آد در آنجا اقامت مىنمودند . اهالى اين ممالك به صنم غم انس طورى به صدق و اخلاص پرستش مىنمودند كه از حيوانها و زراعات خويش حصّه و سهمى جدا ساخته و او را تقديم مىكردند و معتقد آن بودند كه اگر اين تقدمه را ننمايند خير و بركت از آنها منقطع خواهد گرديد .